Tomasz Akusz / Kawałek podłogi. Znikamy – relacja z wernisażu

Pilska Galeria Biura Wystaw Artystycznych Powiatu Pilskiego zaprosiła 12 czerwca 2026 r. na wernisaż i spotkanie z artystą Tomaszem Akuszem. Malarz, rysownik, grafik, rzeźbiarz, performer, aktor, twórca scenografii teatralnych pojawił się w Pile w związku z otwarciem swojej wystawy pt. „Kawałek podłogi. Znikamy.” Osobowość nietuzinkowa, niebanalna, wieczny poszukiwacz nowych form wyrazu.

Rozmowę z Tomaszem Akuszem prowadził Edmund Wolski, dyrektor BWA PP. Była okazja dowiedzieć się,  jak rodziła się artystyczna pasja artysty, posłuchać, ile miłości do sztuki wyniósł z rodzinnego domu, jak zafascynował się teatrem (był nawet mimem!), o poznańskim klubie ZAK i niezwykłych „artefaksach”, przy pomocy których Tomasz Akusz reklamował mające odbyć się w klubie wydarzenia, o podejściu artysty do malarstwa, o obrazach ceramicznych i ceramicznym wystroju Term Maltańskich w Poznaniu… I długo by jeszcze wymieniać – stąd zachęcamy do obejrzenia relacji z tego spotkania (pod linkiem:  https://www.facebook.com/BWAPila/videos)

– Malarstwo to tylko jeden kadr z filmu mojego całego życia… – mówił artysta w Pile.

Działał w wielu dziedzinach sztuki i nie tylko sztuki. Bo otwierał też kluby, jak wspomniany poznański ZAK – i organizował w nich życie kulturalne. ZAK mieścił się w poznańskiej, otrzymanej od miasta kamienicy, gdzie klub mieścił się w podziemiach, galerie na parterze, a na I piętrze  popularne „kino za złotówkę”. Zorganizował tam ok. 200 koncertów i wiele innych wydarzeń – w galeriach zorganizowano dodatkowo ok. 100 wystaw. Reklamował je za pomocą wymyślonych przez siebie „artefaksów” – rysowanych własnoręcznie plakatów, rozsyłanych faksem (w nawiązaniu do sztuki poczty). Ok. 200 z owych „artefaksów” znalazło się w albumie, którego egzemplarz rozlosowano wśród uczestników piątkowego spotkania. Rysunki są kapitalne – widać w nich łatwość z jaką Akusz je tworzył, kunszt i zwyczajnie – „łapę rysownika”.

– Moje obrazy są próbą zatrzymania tego, co ulotne – emocji, wspomnień, śladów obecności człowieka. Interesuje mnie moment pomiędzy tym, co było, a tym, co za chwilę zniknie. Sztuka pozwala mi opowiadać o tych doświadczeniach – mówił Tomasz Akusz podczas spotkania z uczestnikami wernisażu.

Malarstwo Akusza łączy sztukę figuratywną z malarską abstrakcją. Prace tworzą kolejno nakładane warstwy farb – najpierw delikatnie, potem grubo, odważnie, czasem wręcz impasto – z widoczną fakturą i śladami po pędzlu i szpachelce – co nadaje jego dziełom trójwymiarowości i wyjątkowej ekspresji. W Pile oglądamy prace z kilku cykli: zachwyca Cień duszy, intrygują Sny, Uniesienie, Podglądanie, Miasto, ciekawi niezmiernie cykl Znikamy prezentujący malarstwo ceramiczne Akusza – zainteresowanie artysty ceramiką miało swój początek, gdy stworzył ceramiczny wystrój Term Maltańskich w Poznaniu… I fascynują abstrakcyjne w założeniu pejzaże, które nieodparcie prowadzą odbiorcę do jednak bardzo realnych miejsc zapisanych w pamięci. 

Wieczór uświetnił minirecitalem fortepianowym Maciej Trojniar. Owacyjnie przyjęto energetyczne wykonanie utworu „Mój jest ten kawałek podłogi” z repertuaru zespołu Mr. Zoob – zagrany w nawiązaniu do tytułu wystawy.

***

Tomasz Akusz to jeden z najbardziej rozpoznawalnych i oryginalnych współczesnych polskich malarzy. W latach 80. XX w. współpracował m.in. z Teatrem Maya i Teatrem Polskim w Poznaniu. Jest twórcą niezwykle pracowitym – namalował blisko 1000 obrazów, stworzył kilkaset grafik oraz kilkadziesiąt instalacji przestrzennych i rzeźb.

Jest synem Marii z domu Bajerlein, która pracowała jako nauczycielka i Teodora Szukały, który uprawiał malarstwo sakralne i był konserwatorem zabytków m.in. katedry w Poznaniu oraz katedry w Gnieźnie.

T. Akusz jest m.in. projektodawcą wnętrza pubu Za Kulisami w Poznaniu. Udzielał się również w pracach artystyczno-konserwatorskich m.in. na północnej ścianie Starego Rynku oraz kamienic budniczych w Poznaniu. Zaprojektował i wykonał rekonstrukcje dwóch ołtarzy: św. Ducha i Matki Boskiej w Kościele Świętego Jerzego i Świętej Jadwigi w Kłecku. Jest pomysłodawcą i założycielem Grupy Artystycznej „Opcje” oraz  jednego z najstarszych klubów w Poznaniu „Zak”, który powstał w 1999 roku. W klubie odbyło się około 200 koncertów muzycznych, wystaw plastycznych, spotkań literackich oraz spotkań klubu podróżnika.

W 2004 roku został pomysłodawcą warsztatów plastycznych dla ośrodka Monar w Różnowicach. Co roku wraz z pacjentami ośrodka tworzył instalacje artystyczne „Okna”, „Linia życia”, „Żaglowiec” pod wspólnym tytułem „Tworząc żyjemy”.

Jego wystawy malarskie miały miejsce w wielu krajach, m.in. we Francji, Holandii, Belgii, Anglii i Włoszech. Prace artysty wisiały w wielu galeriach w Polsce. W Poznaniu m.in. w City Park oraz Starym Browarze.

W 2010 roku Tomasz Akusz był współzałożycielem Galerii Perlegal, która zakończyła swoją działalność wystawową w maju 2017 roku.

Pracował nad naściennym, ceramicznym wystrojem Term Maltańskich.

***

Galeria zaprasza na wystawę do 20 lipca: Czynne: w pon. i pt. w godz. 9.00-15.00, we wt., śr. i czw. w godz. 9.00-19.00.